Ermelo zet koers richting 2050: “Groen en zorgzaam als basis voor elke keuze”
Het college van de gemeente Ermelo heeft de ‘Notitie Omgevingsvisie 2.0’ vastgesteld en legt deze voor aan de gemeenteraad. Met dit plan zet de gemeente een belangrijke stap naar de toekomst van het dorp in 2050. In een tijd waarin de ruimte schaars is, kiest Ermelo voor haar eigen karakter: een groene, dorpse gemeente.
De wereld om ons heen verandert snel. De huidige visie uit 2022 geeft niet meer genoeg antwoord op ingewikkelde vragen over woningbouw, natuur en de wensen van Defensie. "We bepalen nu ons doel voor de toekomst," zegt wethouder Ronald van Veen. “Wie willen we zijn in 2050? Hoe houden we Ermelo uniek terwijl we de uitdagingen van de toekomst aanpakken?”
Ontwikkelen vanuit de geschiedenis
Ermelo begon als een gemeente met grote heideterreinen, een verzameling boerderijen en zorgterreinen in de bosrijke omgeving. En groeide uit tot een uniek dorp waar zorg, defensie en recreatie de belangrijkste sectoren zijn. Het college wil op deze basis verder bouwen. Dat betekent niet dat alles hetzelfde blijft. Er zijn grote plannen, zoals nieuwe woningen aan de westkant van het dorp. Maar elke ontwikkeling wordt getoetst aan wat Ermelo echt Ermelo maakt: onze groene en zorgzame identiteit.
Drie belangrijke pijlers voor de toekomst
Het fundament van de Omgevingsvisie 2.0 steunt op drie kernwaarden:
1. De natuur is de basis:
Groen zit in het DNA van Ermelo. Water, bodem en landschap zijn leidend bij elk nieuw plan. We beschermen de verschillen in ons landschap, van de dichte bossen tot het open gebied bij het water.
2. Samen voor elkaar zorgen:
Ermelo blijft een zorgzame plek waar mensen naar elkaar omkijken. We bouwen aan wijken met een gezonde mix van jong en oud en voldoende voorzieningen om de groeiende vraag naar zorg op te vangen.
3. Verantwoordelijkheid nemen:
We bieden ruimte aan defensie, duurzame energie en de landbouw voor onze voedselzekerheid. Dit doen we alleen als het past bij onze omgeving.
Wat gaat de gemeente onderzoeken?
De notitie benoemt concrete vragen voor de nieuwe Omgevingsvisie:
Woningbouw & Wijken:
Hoe bouwen we de juiste woningen voor onze jongeren en senioren op een dorpse schaal?
Natuur & Landbouw:
Hoe maken we de natuur sterker en bieden we tegelijk een goede toekomst aan onze boeren?
Defensie & Economie:
Hoe geven we op een goede manier ruimte aan Defensie en het nieuwe bedrijventerrein bij de A28?
Bereikbaarheid:
Hoe houden we Ermelo bereikbaar in een regio die steeds drukker wordt?
Plannen gaan gewoon door
Hoewel de definitieve Omgevingsvisie pas eind 2027 klaar is, staat Ermelo niet stil. Lopende projecten voor woningen, verkeer en economie gaan gewoon door. "We verbeteren ons beleid terwijl het werk buiten doorgaat," legt Van Veen uit. “Deze nieuwe notitie helpt ons om nu al beter en scherper samen te werken aan lopende plannen.”
Een kompas voor de toekomst
Wethouder Van Veen ziet de visie als een hulpmiddel. “De Omgevingsvisie 2.0 wordt geen dikke lijst met wensen, maar een kompas dat ons helpt bij het maken van keuzes. Het geeft ons houvast voor de toekomst, terwijl we flexibel genoeg blijven om in te spelen op nieuwe ontwikkelingen”.
De gemeenteraad bespreekt de notitie in de komende maanden en stelt deze naar verwachting voor de zomer van 2026 vast. Daarna volgt een uitgebreid traject waarin inwoners en ondernemers kunnen meedenken over de koers voor hun eigen omgeving.
Veelgestelde vragen notitie Omgevingsvisie 2.0
Algemeen en proces
De gemeente heeft behoefte aan een integrale visie die op een onderbouwde en gestructureerde manier sturing geeft aan het beleid. De notitie vormt het fundament voor de actualisatie van de huidige visie, zodat deze beter aansluit bij actuele opgaven zoals woningbouw en natuur. En keuzes kunnen maken in wat we wel en wat we niet doen.
De verwachting is dat de raad de notitie voor de zomer van 2026 officieel vaststelt. Daarna start de volgende fase. Dan worden gerichte gesprekken georganiseerd met inwoners, ondernemers en organisaties over de verdere invulling van de keuzes per deelgebied.
De planning is dat de gemeenteraad de definitieve Omgevingsvisie 2.0 eind 2027 vaststelt. De gemeente staat in de tussentijd niet stil: lopende projecten voor bijvoorbeeld woningen en verkeer gaan gewoon door. Deze nieuwe notitie helpt ons om nu al betere keuzes te maken bij die projecten.
Lopende trajecten op het gebied van bijvoorbeeld woningbouw, mobiliteit en economie gaan gewoon door. Zo staan er tot 2034 bijvoorbeeld al bijna 1400 woningen op de planning. Hier blijven we volop aan werken. Deze notitie helpt de gemeente om nu al scherpere keuzes te maken en beter samen te werken aan deze plannen.
De praktijk heeft geleerd dat de huidige visie onvoldoende helpt bij het maken van integrale afwegingen tussen verschillende ruimteclaims. Een actualisatie is nodig om beter sturing te geven aan grote opgaven en de samenhang tussen verschillende beleidsterreinen te bewaken. Met dit plan zet de gemeente een belangrijke stap naar de toekomst van het dorp in 2050. In een tijd waarin de ruimte schaars is, kiest Ermelo voor haar eigen karakter: een groene, dorpse gemeente dichtbij de stad.
De notitie ligt er nu om kaders te stellen. De gemeenteraad is in de voorfase nauw betrokken om een breed gedragen fundament te leggen. Politieke wisselingen zijn altijd mogelijk, maar door nu een stevig fundament (deze notitie) vast te leggen, bieden we continuïteit voor de samenleving en het ambtelijk apparaat.
Inhoud en keuzes voor de Toekomst
De toekomstige koers is gebaseerd op de ontstaansgeschiedenis en de huidige identiteit van Ermelo. Vanuit de agrarische oorsprong en de ontwikkeling van sectoren als zorg, defensie en recreatie zijn de kernwaarden voor de toekomst bepaald.
Ermelo positioneert zich als een groene, dorpse gemeente in de luwte van stedelijke regio's. Rust, ruimte en groen zijn kenmerkend, waarbij de gemeente openstaat voor verandering die past bij de bestaande kwaliteiten.
Nee, de notitie wijst nog geen definitieve locaties aan op perceelniveau. De gemeente Ermelo werkt met hoge prioriteit aan de zoektocht naar woningbouwlocaties, maar we doen dit zorgvuldig, integraal en democratisch. Woningbouw moet passen bij de bereikbaarheid en het groene karakter van Ermelo. De Omgevingsvisie 2.0 is hét instrument om deze balans te bewaken.
Het nu voortijdig aanwijzen van locaties – buiten de Omgevingsvisie om – is niet conform wat we met elkaar hebben afgesproken in ons gemeentelijke participatiebeleid, ontneemt een toekomstige coalitie de kans om een eigen zorgvuldige afweging te maken en werkt mogelijk prijsopdrijvend. Recent is er uitgebreid onderzoek gedaan naar vier verschillende mogelijk toekomstige grootschalige woningbouwlocaties met een bandbreedte van 750 tot maximaal 1000 woningen. Die resultaten zijn gedeeld met de gemeenteraad tijdens een diversenavond op 8 oktober 2025. Echter ligt op deze locaties nog geheimhouding.
Ondertussen bouwt Ermelo hard aan passende woningen voor iedereen. Tot 2034 staan er ruim 50 woningbouwprojecten (goed voor bijna 1400 woningen) op de planning. Waarvan 260 sociale huurwoningen in de periode 2026/2028. De woningbouwlocaties die in onderzoek zijn (en nog geheim zijn) zijn bedoeld voor een latere fase.
Er is uitgebreid onderzoek gedaan en de resultaten zijn gedeeld met de gemeenteraad. Het nu openbaar maken van locaties zou kunnen echter leiden tot grondspeculatie. Dit drijft de prijzen van woningen voor bijvoorbeeld starters onnodig op. Daarnaast willen we eerst volgens ons participatiebeleid in gesprek met buurten en een behoeftepeiling doen voordat we keuzes definitief vaststellen. Daarnaast moet de woningbouw passen bij de nog vast te stellen Omgevingsvisie. Daarin bepalen we wat voor een Ermelo we willen zijn in 2050, voor wie we willen bouwen en welke type woningen daarbij passend.
Er zijn drie centrale kernwaarden vastgesteld die leidend zijn bij elk besluit:
1. Natuurlijk systeem als fundament:
Water, bodem en natuur bepalen wat er mogelijk is.
2. Samenredzaamheid:
Inzetten op sociale samenhang en wijken waar mensen naar elkaar omkijken. Ook kijken we welke voorzieningen er nodig zijn, denk aan scholen en gezondheidszorg.
3. Bijdragen aan een veilige samenleving:
Ruimte bieden aan zaken als defensie, duurzame energie en voedselzekerheid.
De kaarten zijn een vertaling van de belangrijke waarden naar de ruimte in Ermelo. Ze laten bijvoorbeeld zien waar we natuurverbindingen willen versterken of waar we ruimte zien voor wonen en werken in de toekomst.
Participatie en samenwerking
De notitie is opgesteld in nauw overleg met de ambtelijke organisatie, het college van B&W en de gemeenteraad. Hierbij is ook gebruikgemaakt van informatie uit eerdere beleidstrajecten waarop veelal uitgebreide participatie is toegepast.
De verwachting is dat de raad de notitie voor de zomer van 2026 officieel vaststelt. Daarna start de volgende fase. In deze fase worden gerichte gesprekken georganiseerd met inwoners, ondernemers en organisaties over de verdere invulling van de keuzes per deelgebied.
Afstemming in de regio is cruciaal. Ermelo gebruikt deze visie als basis voor het gesprek met buurgemeenten over regionale opgaven, zodat de Ermelose belangen en kernwaarden goed worden meegewogen.